Các hãng thu âm lớn kêu gọi cấm nhạc AI xuất hiện trên bảng xếp hạng

Nguyễn Tiến Khoa

Sony Music, Universal Music Group và Warner Music Group cùng nhiều hãng thu âm khác đang kêu gọi các đơn vị vận hành bảng xếp hạng âm nhạc trên thế giới siết chặt quy định đối với các ca khúc do AI tạo ra. Động thái này diễn ra trong bối cảnh số lượng nhạc AI tăng mạnh và bắt đầu xuất hiện trên nhiều bảng xếp hạng nổi tiếng.

Lo ngại nhạc AI chiếm lĩnh bảng xếp hạng

Theo The Hollywood Reporter, liên minh các hãng thu âm lớn muốn các bảng xếp hạng như Billboard hay các bảng xếp hạng của nền tảng phát trực tuyến chỉ chấp nhận những tác phẩm chủ yếu do con người sáng tạo. Nhóm này cho rằng nếu AI được sử dụng trong quá trình sản xuất âm nhạc thì việc sử dụng phải hợp pháp, đồng thời không vi phạm bản quyền hoặc khai thác trái phép dữ liệu để huấn luyện mô hình AI.

Ngoài ra, các ca khúc có dấu hiệu gian lận lượt nghe (streaming fraud) cũng được đề xuất loại khỏi hệ thống xếp hạng. Lời kêu gọi được đưa ra trong bối cảnh nhiều hãng thu âm đã khởi kiện các nền tảng tạo nhạc bằng AI như Suno và Udio.

Các công ty này bị cáo buộc sử dụng kho nhạc có bản quyền để huấn luyện mô hình AI mà chưa được sự cho phép của chủ sở hữu. Đây hiện là một trong những tranh chấp pháp lý lớn nhất của ngành công nghiệp âm nhạc liên quan đến trí tuệ nhân tạo.

Không chỉ muốn hạn chế nhạc AI trên bảng xếp hạng, ngành công nghiệp âm nhạc cũng đang thúc đẩy việc minh bạch nguồn gốc các ca khúc. Đầu tháng này, Hiệp hội Công nghiệp Ghi âm Mỹ (RIAA) và Liên đoàn Công nghiệp Ghi âm Quốc tế (IFPI) đã đề xuất hệ thống nhãn nhận diện để đánh dấu các bài hát được tạo hoàn toàn hoặc một phần bằng AI trên các dịch vụ nghe nhạc trực tuyến.

Apple hiện cũng đã triển khai cơ chế AI Transparency Tags, cho phép gắn nhãn các nội dung có sử dụng AI. Tuy nhiên, việc áp dụng vẫn phụ thuộc vào quyết định của các hãng thu âm và đơn vị phát hành.

Cuộc tranh luận về vai trò của AI trong âm nhạc vẫn tiếp diễn

Sự phát triển nhanh của các công cụ AI đang khiến việc tạo nhạc trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Các mô hình như Google Lyria Pro 3 có thể tạo ra một ca khúc dài tới ba phút chỉ từ một đoạn mô tả văn bản, đồng thời hỗ trợ xây dựng từng phần như đoạn mở đầu, điệp khúc hay phần chuyển tiếp.

Trong khi đó, các nền tảng phát trực tuyến cũng phải đối mặt với làn sóng nội dung AI ngày càng lớn. Theo nhiều báo cáo, hàng chục nghìn ca khúc do AI tạo ra được tải lên các dịch vụ như Deezer mỗi ngày. Riêng Spotify từng phải xóa hơn 75 triệu bản nhạc bị đánh giá là nội dung rác hoặc có dấu hiệu thao túng lượt nghe.

Sự bùng nổ của AI đang tạo ra những thay đổi lớn trong ngành công nghiệp âm nhạc, nhưng đồng thời cũng đặt ra nhiều câu hỏi về bản quyền, tính minh bạch và giá trị sáng tạo của con người.

Nếu các đề xuất mới được thông qua, các bảng xếp hạng âm nhạc toàn cầu có thể sẽ áp dụng những tiêu chuẩn nghiêm ngặt hơn đối với các tác phẩm sử dụng AI, qua đó tạo ra ranh giới rõ ràng hơn giữa sản phẩm do con người sáng tác và nội dung được tạo bằng trí tuệ nhân tạo.

Bài cùng chuyên mục