Mảng dịch vụ từng được xem là "con gà đẻ trứng vàng" của Apple đang xuất hiện những dấu hiệu đáng lo ngại. Doanh thu Services trong quý II đạt mức kỷ lục nhưng vẫn thấp hơn dự báo, trong khi chi tiêu trên App Store tại Mỹ giảm mạnh. Các quy định mới cho phép nhà phát triển sử dụng hệ thống thanh toán bên ngoài được cho là một trong những nguyên nhân đang gây sức ép lên nguồn thu hoa hồng của Apple.
Mảng Services của Apple đang bắt đầu chịu tác động rõ rệt từ những thay đổi về quy định đối với App Store. Việc các nhà phát triển có thêm quyền đưa người dùng đến hệ thống thanh toán bên ngoài đang đe dọa một phần mô hình thu phí vốn giúp Apple duy trì biên lợi nhuận rất cao trong nhiều năm.
Theo Financial Times, Apple ghi nhận 30,7 tỷ USD doanh thu dịch vụ trong quý II, mức cao kỷ lục nhưng vẫn thấp hơn dự báo 31,4 tỷ USD của các nhà phân tích. Biên lợi nhuận gộp của mảng này đạt 75,6%, cũng thấp hơn kỳ vọng.
Những kết quả trên đã khiến cổ phiếu Apple giảm khoảng 9% trong những ngày sau khi công bố báo cáo tài chính.
![App Store bat dau anh huong den mang dich vu Apple khi doanh thu tang cham hon du kien App Store bắt đầu ảnh hưởng đến mảng dịch vụ Apple khi doanh thu tăng chậm hơn dự kiến]()
Apple bắt đầu thừa nhận tác động từ thay đổi trên App Store
Giám đốc tài chính Apple Kevan Parekh cho biết những thay đổi gần đây đối với App Store đã ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh, bên cạnh tác động từ biến động tỷ giá.
Trong hồ sơ pháp lý, Apple thậm chí cảnh báo rằng hãng "có thể không nhận được bất kỳ khoản hoa hồng nào" khi người dùng thực hiện giao dịch thông qua các hệ thống thanh toán thay thế.
Đây là một trong những dấu hiệu rõ ràng nhất cho thấy những thay đổi về chính sách và pháp lý đang bắt đầu tác động trực tiếp đến mô hình kinh doanh Services của Apple.
Trong nhiều năm, App Store là một phần quan trọng trong hệ sinh thái dịch vụ của Apple. Công ty có thể thu hoa hồng lên tới 30% đối với nhiều giao dịch mua nội dung số và đăng ký được thực hiện thông qua hệ thống thanh toán của mình.
Khi nhà phát triển có thể đưa người dùng sang một hệ thống thanh toán khác, Apple có nguy cơ mất khoản phí này.
Chi tiêu App Store tại Mỹ giảm 6%
Dữ liệu từ Sensor Tower cho thấy người tiêu dùng tại Mỹ đã giảm 6% chi tiêu thông qua App Store trong quý II.
Đây là sự đảo chiều đáng chú ý so với mức tăng trưởng 9% của cùng kỳ năm trước.
Trên phạm vi toàn cầu, chi tiêu App Store vẫn tăng 3%, nhưng tốc độ này cũng giảm mạnh so với mức tăng 13% của cùng kỳ năm trước.
Sensor Tower cho rằng thị trường Mỹ chịu ảnh hưởng đáng kể từ phán quyết liên quan đến vụ kiện giữa Apple và Epic Games, bên cạnh sức mua suy yếu và những bất ổn kinh tế nói chung.
Appfigures cũng đưa ra những con số đáng chú ý khi ước tính doanh thu hoa hồng của Apple tại Mỹ đã giảm 18% trong năm nay.
Doanh thu App Store cũng được ghi nhận giảm tại Brazil và Nhật Bản, hai thị trường vừa áp dụng những quy định mới liên quan đến hoạt động của các cửa hàng ứng dụng.
Phán quyết Epic Games làm thay đổi mô hình thanh toán
Một trong những nguyên nhân quan trọng nằm ở cuộc chiến pháp lý kéo dài giữa Apple và Epic Games.
Một phán quyết của tòa án Mỹ liên quan đến vụ kiện đã yêu cầu Apple cho phép nhà phát triển liên kết người dùng tới các tùy chọn thanh toán bên ngoài App Store.
Điểm đáng chú ý là Apple không được thu hoa hồng đối với những giao dịch được thực hiện bên ngoài hệ thống thanh toán của mình.
Điều này làm thay đổi đáng kể cách các ứng dụng kiếm tiền trên iPhone. Thay vì phải chia một phần doanh thu cho Apple, nhà phát triển có thể hướng người dùng sang nền tảng thanh toán trực tiếp của họ.
Đối với Apple, đây là vấn đề lớn bởi App Store không chỉ đóng vai trò phân phối ứng dụng mà còn là một trong những nguồn tạo ra dòng tiền có biên lợi nhuận rất cao.
Không chỉ Mỹ, Apple còn chịu sức ép từ nhiều thị trường
Xu hướng mở cửa hệ sinh thái App Store không chỉ diễn ra tại Mỹ.
Liên minh châu Âu, Hàn Quốc và Brazil đều đã đưa ra các quy định buộc Apple mở một số thành phần trong hệ sinh thái di động cho cửa hàng ứng dụng hoặc hệ thống thanh toán thay thế.
Anh và Australia cũng đang xem xét những quy định tương tự.
Tại châu Âu, Apple từng bị EU phạt 500 triệu euro vì bị cáo buộc vi phạm Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA). Apple hiện vẫn đang kháng cáo quyết định này.
Trong khi đó tại Mỹ, Tòa án Tối cao đã đồng ý xem xét lại một số vấn đề liên quan đến vụ kiện Epic Games, khiến tương lai của chính sách thanh toán trên App Store tiếp tục trở thành vấn đề pháp lý quan trọng đối với Apple.
![App Store bat dau anh huong den mang dich vu Apple khi doanh thu tang cham hon du kien 2 App Store bắt đầu ảnh hưởng đến mảng dịch vụ Apple khi doanh thu tăng chậm hơn dự kiến 2]()
Services trở thành bài toán quan trọng với nhà đầu tư Apple
Sức ép đối với App Store đáng chú ý bởi Services đã trở thành một trong những động lực tăng trưởng lợi nhuận quan trọng nhất của Apple.
Khác với hoạt động bán iPhone và phần cứng vốn chịu ảnh hưởng lớn từ chi phí sản xuất, logistics và chu kỳ nâng cấp, dịch vụ kỹ thuật số mang lại cho Apple biên lợi nhuận cực cao.
Do đó, bất kỳ thay đổi nào làm giảm doanh thu hoa hồng từ App Store đều có thể tác động đáng kể đến cách thị trường định giá Apple.
Nhà phân tích David Vogt của UBS gọi tốc độ tăng trưởng chậm lại của App Store là một "mối lo ngại", trong khi Wamsi Mohan của Bank of America nhận định doanh thu Services yếu hơn một chút so với kỳ vọng.
Nicholas Rodelli, Giám đốc nghiên cứu pháp lý tại Washington Analysis, cho rằng việc những tác động này bắt đầu xuất hiện rõ trong số liệu là điều đáng chú ý, bởi trước đây rất khó xác định chính xác ảnh hưởng của các thay đổi pháp lý.
Theo ông, định giá cao của Apple phụ thuộc đáng kể vào triển vọng của mảng Services, trong đó App Store được xem là một trong những tài sản quan trọng nhất.
Apple đang đứng trước một thay đổi lớn
Apple vẫn bảo vệ mô hình App Store với lập luận rằng việc kiểm soát phân phối ứng dụng và thanh toán giúp hãng bảo vệ người dùng, duy trì an toàn và kiểm soát chất lượng hệ sinh thái.
Tuy nhiên, áp lực từ các cơ quan quản lý trên toàn cầu đang buộc Apple phải mở rộng quyền lựa chọn cho người dùng và nhà phát triển.
Điều đáng chú ý là tác động của những thay đổi này giờ đây không còn chỉ nằm trên giấy tờ pháp lý. Chi tiêu App Store tại Mỹ đã giảm, doanh thu hoa hồng được ước tính đi xuống và tốc độ tăng trưởng Services bắt đầu thấp hơn kỳ vọng.