Nga truy nã CEO Telegram Pavel Durov vì cáo buộc hỗ trợ khủng bố

Nga vừa chính thức truy tố nhà sáng lập kiêm CEO Telegram Pavel Durov với cáo buộc "hỗ trợ khủng bố", đồng thời đưa ông vào danh sách truy nã quốc tế. Động thái này đánh dấu bước leo thang mới trong mối quan hệ căng thẳng giữa Moscow và nền tảng nhắn tin vốn được cả người dân lẫn nhiều cơ quan chính phủ Nga sử dụng.

Theo Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB), Telegram đã không gỡ bỏ nhiều kênh, nhóm trò chuyện và chatbot bị cáo buộc được tình báo Ukraine sử dụng để lên kế hoạch cho các hoạt động phá hoại và tấn công bên trong lãnh thổ Nga.

FSB cáo buộc Telegram tiếp tay cho các hoạt động phá hoại

Vụ án được xây dựng dựa trên cuộc điều tra chống khủng bố được công bố từ tháng 2 năm nay. FSB cho rằng Telegram là công cụ được sử dụng để tổ chức các hành vi phá hoại, khủng bố, tấn công mạng và nhiều hoạt động gây thiệt hại về người lẫn tài sản.

Một trong những trọng tâm của cuộc điều tra là chatbot hẹn hò Daivinchik (Leo), vốn rất phổ biến tại Nga sau khi Tinder rút khỏi thị trường này.

Theo giới chức Nga, các điệp viên Ukraine đã giả danh phụ nữ trẻ để tiếp cận người dùng, sau đó lôi kéo hoặc ép buộc họ thực hiện các hành vi phạm pháp. FSB cho biết đã bắt giữ 46 người từ 12 đến 22 tuổi trong năm qua vì bị cáo buộc tham gia các vụ tấn công nhằm vào lực lượng thực thi pháp luật hoặc đốt phá cơ sở hạ tầng giao thông, năng lượng, viễn thông và tài chính.

Hiện phía Ukraine chưa đưa ra bình luận về các cáo buộc này.

Pavel Durov đối mặt án tù chung thân

Nếu bị kết tội, Pavel Durov, 41 tuổi, có thể phải đối mặt với mức án tù chung thân theo luật pháp Nga.

FSB cho biết đã đưa ông vào danh sách truy nã quốc tế, tuy nhiên chưa làm rõ liệu Moscow có yêu cầu Interpol phát Lệnh truy nã đỏ (Red Notice) hay không.

Durov hiện mang quốc tịch Pháp và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), sinh sống chủ yếu tại Dubai. Tuần trước, ông từng đăng tải thông tin cho biết mình có mặt tại Georgia, song vị trí hiện tại vẫn chưa được xác nhận.

Telegram vẫn phản ứng cứng rắn

Đáng chú ý, phản ứng của Telegram trước cáo buộc từ Nga cũng nhanh chóng gây chú ý trên mạng xã hội.

Tài khoản chính thức của nền tảng trên X đã đăng tải hình ảnh Pavel Durov giơ ngón tay giữa, được xem như lời đáp trả trực diện đối với quyết định truy tố từ Moscow.

Động thái này tiếp tục thể hiện lập trường cứng rắn của Durov trong cuộc đối đầu kéo dài nhiều năm với chính quyền Nga về quyền riêng tư và tự do ngôn luận.

Không chỉ gặp rắc rối tại Nga

Đây không phải lần đầu Pavel Durov đối mặt với sức ép pháp lý.

Năm 2024, ông từng bị chính quyền Pháp bắt giữ với cáo buộc Telegram không hợp tác đầy đủ trong việc xử lý các hoạt động phạm pháp trên nền tảng. Durov phủ nhận mọi cáo buộc và sau đó được phép rời Pháp trong khi cuộc điều tra vẫn tiếp diễn.

Sau vụ việc, Telegram đã cập nhật chính sách, cho phép cung cấp địa chỉ IP và số điện thoại của các nghi phạm khi nhận được yêu cầu hợp pháp từ cơ quan chức năng.

Trong khi đó, Nga cũng đang tăng cường kiểm soát các nền tảng internet nước ngoài. Telegram nhiều lần bị làm chậm tốc độ truy cập, buộc người dùng phải sử dụng VPN. Tuy vậy, Điện Kremlin cùng Bộ Quốc phòng Nga vẫn duy trì việc đăng tải thông tin hằng ngày trên nền tảng này. Chính phủ Nga cũng được cho là đang thúc đẩy người dân chuyển sang sử dụng Max, dịch vụ nhắn tin do nhà nước hậu thuẫn.

Pavel Durov đã rời Nga từ năm 2014 sau những bất đồng với chính quyền liên quan đến mạng xã hội VKontakte do ông sáng lập. Từ đó đến nay, ông nhiều lần khẳng định Telegram sẽ tiếp tục bảo vệ quyền riêng tư của người dùng trước sức ép từ các chính phủ.